Martijn Wieling. Foto: Gerhard Taatgen

Spreek jij Nedersaksisch? Vanaf 31 maart kun je je stem doneren via het online platform proaten.nl. Met dit initiatief wil hoogleraar Nedersaksische/Groningse Taal en Cultuur Martijn Wieling (Rijksuniversiteit Groningen) bijdragen aan de ontwikkeling van spraaktechnologie voor onder meer het Drents, Gronings, Stellingwerfs, Twents, Veluws en Achterhoeks.

Het project roept tegelijkertijd een speelse vraag op: voor welke variant weten sprekers zich het best te mobiliseren? En wie zorgt er als eerste voor dat een uitspraak als “pien ien mien pokkel” ook door niet-Nedersaksisch sprekenden met een smartphone begrepen wordt?

Laagdrempelig meedoen

Met het Proaten-project kunnen op grote schaal gesproken zinnen in verschillende Nedersaksische varianten worden verzameld. Deelnemers kunnen eenvoudig vanuit huis meedoen via hun computer, telefoon of tablet door één of meerdere zinnen in te spreken.

Het project staat onder leiding van bijzonder hoogleraar Nedersaksische/Groningse Taal en Cultuur Martijn Wieling en wordt gefinancierd door de provincies Groningen, Drenthe, Friesland, Overijssel en Gelderland.

Ontwikkeling van spraaktechnologie

De verzamelde opnames maken het mogelijk om spraaktechnologie voor verschillende Nedersaksische varianten verder te ontwikkelen en te verbeteren. Denk bijvoorbeeld aan automatische spraakherkenning voor live ondertiteling of systemen die gesproken Nedersaksisch direct naar het Nederlands vertalen. Ook kunnen tekst-naar-spraaksystemen teksten in verschillende dialecten voorlezen.

“Het zou heel waardevol zijn als goede spraaktechnologie bijvoorbeeld in de zorg kan worden ingezet,” zegt Wieling. “Niet iedere zorgverlener begrijpt meteen wat een Groningstalige bedoelt met ‘ik heb zo’n pien in mien pokkel’.”

Daarnaast kan spraaktechnologie de communicatie verbeteren en het Nedersaksisch toegankelijker maken voor een breder publiek. Daarvoor is echter veel spraakmateriaal nodig — en dat ontbreekt nu nog. Met proaten.nl (ook bereikbaar als praoten.nl) wordt geprobeerd het Nedersaksisch ook digitaal een volwaardige plek te geven.

Wieling roept daarom alle sprekers van het Nedersaksisch op om mee te doen: “Als iedere spreker slechts vijf zinnen inspreekt, beschikken we al over veel meer materiaal dan nu bijvoorbeeld voor het Fries beschikbaar is.”

Competitie-element

Deelnemers helpen niet alleen de taal vooruit, maar maken ook kans op een prijs. Wie een account aanmaakt — al is dat niet verplicht om mee te doen — doet automatisch mee aan een maandelijkse verloting. Gedurende drie maanden wordt per Nedersaksische variant onder de actiefste deelnemers het bordspel Streektaalstrijd verloot.